Polari
Polari,
ewentualnie: Palare, Parlary, Palarie, Palari, Parlyaree
Obszar
Wielka Brytania
Liczba mówiących
nieznana
Ranking
brak danych
Klasyfikacja genetyczna
oparty na angielskim, włoskim i romskim
Pismo
alfabet łaciński
Status oficjalny
Język urzędowy
nie dotyczy
Regulowany przez
brak
Kody języka
ISO 639-1
brak
ISO 639-2
mis
SIL
pld
W Wikipedii
Zobacz także: dyskurs, języki świata
Polari (ewentualnie w inny sposób Palare, z włoskiego parlare, “przemawiać”) był rodzajem slangowej gwary używanej przez gejowską subkulturę w Wielkiej Brytanii. Został natchniony na świeżo w latach 50. i 60. XX wieku przez kampowych bohaterów popularnego programu radiowego BBC “Round the Horne”: Juliana i Sandy’ego.
Spis treści
- 1 Definicja
- 2 Użycie
- 3 Spadające użycie
- 4 Współczesne użycie
- 5 Słowa Polari w standardowym angielskim
- 6 Spis słów polari
- 7 Polari w zdaniach
- 8 Azaliż Polari jest językiem?
- 9 Przypisy
- 10 Źródła
- 11 Linki zewnętrzne
- 12 Bibliogrfia
//
Definicja
Polari jest mieszanką włoskiego, romskiego, świńskiej łaciny, cockney rhyming argot, slangu marynarzy i gwary złodziejskiej. Później rozszerzył się o słownik z języka jidisz żydowskiej społeczności, która osiedlała się we wschodnim Londynie, gwary żołnierzy amerykańskich (przebywających w Wielkiej Brytanii w czasie drugiej wojny światowej) tudzież slangu użytkowników narkotyków w latach 60. XX wieku. Polari był ciągle rozwijającą się formą języka, z małym niezmiennym jądrem słownictwa (do którego należało ok. 20 słów: niania, ajax, eek, cod, naff, lattie, nanti, omi, palone, riah, zhoosh, TBH, trade, vada), zaś ok 500 innych mniej znanych terminów.
Użycie
Polari był z drugiej ręki na londyńskich targach rybnych, w teatrach, i w gejowskiej subkulturze. Służył ukryciu homoseksualnej aktywności przedtem potencjalnie wrogimi osobami z pozornie (np. angielską policją po cywilnemu). Lecz że polari był również z drugiej ręki w środowiskach teatralnych i performerskich (włącznie z wesołymi miasteczkami i cyrkami), skądże się wywodził, z tej przyczyny tak wiele zapożyczeń z języka romskiego.
Prawie identycznym językiem posługiwano się w wesołych miasteczkach od co najmniej XVII wieku (wedle Partridge’s Dictionary of Gwara). Teatralno-cyrkowe trupy, dawno były stałym elementem wesołych miasteczek, tym samym chyba frekwencja polari w tych dziś niezależnych instytucjach. Polari później jest z drugiej ręki przez Cyganów w Anglii i Szkocji.
Polari było również w intensywnym użyciu w marynarce handlowej, dokąd wielu homoseksualnych mężczyzn pracowało w charakterze kelnerzy, stewardzi azali performerzy. Był głównie z drugiej ręki przez kampowych bądź zniewieściałych gejów, pochodzących z klasy robotniczej.
Z jednej okolica, był z drugiej ręki ażeby schować cechowanie rozmów, pozwalając na dyskusje na gejowskie tematy bez bycia zrozumianym przez osoby z pozornie, z drugiej okolica był i z drugiej ręki przez niektórych, przede wszystkim w w najwyższym stopniu widomy rozwiązanie kampowych i zniewieściałych, jak następujący droga podchodzenia do swojej tożsamości z pewnością siebie.
Spadające użycie
Poza wesołymi miasteczkami i cyrkami (dokąd Parlyaree przenigdy nie był utożsamiany z kulturą gejowską) polari zaczął wynosić się z użycia w późnych latach 60. Moda audycji radiowej Juliana i Sandy’ego sprawiła, że ów tajny dyskurs stał się publiczną własnością, a gejowski krzątanina emancypacyjny lat 70. uznawał Polari za poniżający, graniczny i politycznie wadliwy (z drugiej ręki był w dużej mierze do plotkowania, krytykowania innych ludzi i omawiania seksualnych doświadczeń).
Współczesne użycie
Od połowy lat 90., kiedy raz jeszcze wydano kolekcje nagrań audycji Round The Horne natomiast w sąsiedztwie rosnącym zainteresowaniu akademików, polari lekko się odrodził. Pewno przenigdy nie wymrze na cacy, a nowe słowa będą stale dodawane oddając zmiany zachodzące w społeczeństwie. Na przypadek oryginalny nauka zawodu “Madonna claw” (szpon Madonny) oznacza starą wysuszoną dłoń.
W 1990 Morrissey zatytułował swój płyta Bona Drag (“klawy szmata”)- a tytuł jego singla to “Piccadilly Palare”. Dodatkowo w 1990, skryba komiksów Donacja Morrison stworzył bohatera o imieniu Danny the Street, jaki mówi głównie w polari.
W 1998 powstał obraz filmowy Velvet Goldmine, kto opowiada fikcyjną historię powstania i upadku glam rocka. Jest w przedtem arena z lat 60., pokazująca grupę bohaterów rozmawiających w polari, a ich humorystyczne dialogi są tłumaczone na angielszczyzna i wyświetlane na dole ekranu.
W 2002, opublikowano duet książki na rzecz polari: Polari: The Lost Language of Pederasta Men, i Fantabulosa: A Dictionary of Polari and Pedał Slang (autorem obu jest Paul Baker). Plus w 2002, twórca hiphopowy Juha wydał płyta zatytułowany Polari, z refrenem jednej z piosenek diametralnie wykonanym w polari.
Słowa Polari w standardowym angielskim
Wiele słów z polari weszło do slangu w standardowym angielskim.
Naff
Słowo spopularyzowane przez sitcom Porridge z lat 70., w którym używano go miast wulgaryzmów w tamtym czasie uważanych za niemożliwe do wyemitowania w telewizji.
Etymologii doszukiwano się w skrótach (np. Not Available For Fucking). Z większym natężeniem prawdopodobne, że pochodzi ono z
- północno-brytyjskich dialektów języka angielskiego:
- naffhead, naffin, czy też naffy – głupek, głupek
- niffy-naffy nielogiczny, głupi
- lub języka Scots:
- nyaff nauka zawodu dobrze leżący do każdej nieprzyjemnej na rzecz nas osoby.
Można również doszukiwać się etymologicznych powiązań z romskim naflo, znaczącym niegodziwy, złej jakości ewentualnie bezużyteczny.
Późniejsze zwyczaj z lat 80., które przetrwało do współcześnie, odnosi się do osób heteroseksualnych i jest obraźliwe, nosząc ze sobą konotacje z przymiotnikami “monotonny”, “obskurny”. Porridge dodatkowo wprowadził odszkodowanie “naff off!”, modny z użycia go przez księżą Annę w 1982 Przeczytaj, co powiedziała:.
Zhoosh
“Zhoosh” wszedł do powszechnego użycia w języku angielskim względnie w ostatnim czasie, za sprawą programu telewizyjnego Queer Eye for the Straight Guy. Nietypowe na rzecz angielskiego podobieństwo początkowych spółgłosek sprawia że pojawiają się alternatywne sposoby zapisywania: “zoosh”, “soozh”, etc.
Cottaging
Słowo oznacza uczestniczenie w pikiecie w publicznym szalecie. Nauka zawodu został spopularyzowany z przyczyny kilku głośnym sprawom z gwiazdami z pierwszych stron gazet w rolach głównych.
Spis słów polari
Polari
język angielski
język polski
ajax
nearby (from adjacent?)
blisko (od słowa “adjacent”?)
alamo
hot for you/him
napalony na ciebie/niego
aunt nell
listen, hear
słuchaj
aunt nells
ears
uszy
aunt nelly fakes
earrings
kolczyki
balonie
rubbish
bzdury
basket
the bulge of male genitals through clothes
wybrzuszenie uwidaczniające męskie części intymne przez ubranie
batts
shoes
buty
bevvy
drink (beverage)
napój
bitch
effeminate or passive homoseksualista man
zniewieściały ewentualnie bierny gej
bijou
small/little (French)
mały (z francuskiego)
blag
pick up
podrywać
bod
body
ciało
bold
daring
śmiały, odważny
bona
good
dobry
bona nochy
goodnight
dobranoc
bonaroo
wonderful, excellent
świetnie, wspaniale
bungery
pub
pub
butch
masculine; masculine lesbian
męski, męska lesbijka
buvare
a drink
drink
cackle
talk/gossip
rozmawiać/plotkować
camp
effeminate
zniewieściały (polskie oznaczanie nie do końca odpowiada angielskiemu), zobacz ponadto camp
capello/capella
hat
kapelusz
carsey, i pisane kharzi
toilet
toaleta
carts/cartso
penis
penis
charper
to search
szukać
charpering omi
policeman
policjant
chaver
to shag/a shag (sexual intercourse)
czynność: praktykować stosunek, albo substantivum: postawa seksualny
chicken
young boy
młody chłopak
clobber
clothes
ubrania
cod
naff, vile
w złym guście, przestarzały, do kitu, prostacki
cottage
public loo (particularly with reference to cottaging)
publiczna umywalnia (w zasadzie w kontekście pikietowania)
cottaging
having or looking for sex in the above cottage
pikietowanie w publicznej toalecie
cove
friend
przyjaciel
crimper
hairdresser
fryzjer
dinarly
money
pieniądze
dish
butt(ocks)
tyłek/pośladki
dog and bone
telephone
telefon
dolly
pretty, nice, pleasant
ładny, miły, przyjemny
dona
woman
kobieta
drag
clothes, esp. women’s clothes
ciuchy, głównie kobiece
ecaf
face (backslang)
twarz
eek
face (abbreviation of ecaf)
twarz
ends
hair
włosy
esong
nose (backslang)
nos
fantabulosa
fabulous/wonderful
wspaniały, cudowny
feele/freely/filly
child/young
dzieciak/młody
fruit
queen
królowa
funt
pound
funt
gelt
money (Yiddish)
pieniądze (jidysz)
glossies
magazines
magazyny (prasa)
handbag
money
pieniądze
hoofer
dancer
tancerz
HP (homy polone)
effeminate osoba homoseksualna man
zniewieściały gej
jarry, mangarie
food
jedzenie
jubes
breasts
piersi
kaffies
trousers
spodnie
khazi, (plus zapisywaane: carsey)
toilet
toaleta
lacoddy
body
ciało
lallies
legs
nogi
latty/lattie
room, house or flat
pokój, chata albo mieszkanie
lills
hands
ręce
lilly
police (Lilly Law)
policja
lyles
legs
nogi
lucoddy
body
ciało
luppers
fingers
palce
mangarie, (również: jarry)
food
jedzenie
martinis
hands
ręce
measures
money
pieniądze
meese
plain, ugly (from Yiddish)
nijaki, niepogodny (z Jidysz)
meshigener
nutty, crazy, mental (Yiddish)
głuptas, postrzeleniec, wariat (z Jidysz)
metzas
money
pieniądze
mince
walk (affectedly)
chodzić (niemęsko)
naff
awful, dull, hetero
paskudny, szary, hetero
nanti
not, no, none
nie, żaden, wcale
national handbag
dole, welfare, government financial assistance
zasiłek, pieniężna podpora społeczna
nishta
nothing, no
nic, nie
ogle
look, admire
patrz, podziwiaj
oglefakes
glasses
okulary
ogles
eyes
oczy
omi
man
mężczyzna
omi-polone
effeminate man, or homosexual
zniewieściały mężczyzna ewentualnie homoseksualista
onk (ewentualnie: conk)
nose
nos
orbs
eyes
oczy
palare pipe
telephone
telefon
palliass
back
tył
park
give
dawać
plate
feet; to fellate
stopy; działanie: być stroną aktywną w fellatio
palone
woman
kobieta
palone-omi
lesbian
lesbijka
pots
teeth
zęby
remould
sex change
zmiana płci
riah/riha
hair (backslang)
włosy
riah zhoosher
hairdresser
fryzjer
scarper
to krach off (from Italian scappare, to escape)
uciec (z włoskiego scappere)
schlumph
drink
napój
scotch
leg (scotch egg=leg)
noga
screech
mouth, speak
usta, mówić
sharpy
policeman
policjant
sharpy polone
policewoman
policjantka
shush
steal (from client)
ukraść (klientowi)
shush bag
hold-all
torba podróżna
shyker/shyckle
wig
peruka
slap
makeup
makijaż
so
homosexual (e.g. “Is he ’so’?”)
homoseksualista (dosł. “taki”) np. azaliż on jest “taki”?
stimps
legs
nogi
stimpcovers
stockings, hosiery
rajstopy
strides
trousers
spodnie
strillers
piano
pianino
switch
wig
peruka
thews
thighs
uda
tober
road
szosa
todd (Sloanne)
alone
sam
tootsie trade
sex between two passive homosexuals (as in: ‘I don’t do tootsie trade’)
seks pośrodku dwojgiem pasywnych homoseksualistów
trade
sex
seks
troll
to walk about (esp. looking for trade)
spacerować, wałęsać się (w zasadzie: szukając seksu)
vada/varder
to see
widzieć
I vada
I see
ja widzę
you vada
you see
ty widzisz
he/she(rare)/it vadas
he/she(rare)/it sees
on/ona(rzadko)/ono widzi
we vada
we see
my widzimy
they vada
they see
oni widzą
I will vada
(future)
będę widział
I vadered
(preterite)
widziałem (era past simple)
I have vadered
(perfect)
widziałem (epoka present perfect)
I was vadering
(past continuous)
widziałem/widywałem (era past continous)
I had vadered
(pluperfect)
widziałem (okres past perfect)
vera (lynn)
gin
gin
vogue
cigarette
papieros
vogueress
woman smoker
kobieta-palacz papierosów
willets
breasts
piersi
yews
eyes
oczy
zhoosh
style hair, tart up, mince
stylizować fryzury, strzyc
zhoosh our riah
style our hair
wystylizuj nasze fryzury
zhooshy
showy
pokazowy, lanserski
Polari w zdaniach
“Omies and palones of the jury, vada well at the eek of the poor ome who stands before you, his lallies trembling.” (Cudzysłów pochodzi z “Opiekunka Law”, skeczu z audycji Round The Horne, której autorami są Barry Took i Marty Feldman)
(Tłumaczenie: “Panie i panowie przysięgli, przyjrzyjcie się odpowiednio twarzy biednego mężczyzny, kto stoi zanim wami, z trzęsącymi się nogami.”)
“So piastunka to vada…oh you! Your lovely eek and your lovely riah.” (Przytoczenie pochodzi z “Piccadilly Palare”, piosenki autorstwa muzyka Morrissey’a)
(Tłumaczenie: “Racja porządnie cię widzieć…ach ty! Twoje wspaniała charakter i twoje wspaniałe włosy..”)
“As feely ommes…we would zhoosh our riah, powder our eeks, climb into our mamka new narkotyk, don our batts and troll off to some niania bijou bufet. In the bufet we would stand around with our sisters, vada the niańka cartes on the butch omme ajax who, if we fluttered our ogle riahs at him sweetly, might just troll over to offer a light for the unlit vogue clenched between our teeth.” (Przytoczenie z pamiętników znanego dziennikarza Petera Burtona pt. Parallel Lives)
(Tłumaczenie na angielszczyzna: “As young men…we would style our hair, powder our faces, climb into our fabulous new clothes, don our shoes and wander/walk off to some fabulous little bufet. In the bufet we would stand around with our pedał companions, look at the fabulous genitals on the butch man nearby who, if we fluttered our eyelashes at him sweetly, might just wander/walk over to offer a light for the unlit cigarette clenched between our teeth.”)
(Tłumaczenie na lokalny: “W charakterze młodzi kolesie… podrasowywaliśmy nasze fryzury, przypudrowywaliśmy nosy, wskakiwaliśmy w nowe szałowe ciucholand, pastowaliśmy buty i wychodziliśmy do jakiegoś miłego malutkiego baru. W tym barze, staliśmy z naszymi kolegami gejami, patrzyliśmy na wspaniałe części intymne stojącego u macho, kto, jeżeli posłało się mu powłóczyste sąd w godnie rozkoszny droga, przeszedłby się do nas oferując entuzjazm do niezapalonego papierosa wetkniętego między zębami.”
Azaliż Polari jest językiem?
Dokładne badania nie odnalazły żadnych gramatycznych struktur Polari, które byłyby inne aniżeli te w języku angielskim. Wskutek tego byłoby właściwszym przemawiać o Polari w charakterze o szyfrze, słownictwie zastępczym, azali slangu aniżeli języku azaliż dialekcie. Dlatego że z drugiej ręki jest naprzemiennie ze standardowym angielskim, jest dozwolone Polari określać dodatkowo żargonem.
Chociaż, niektórzy użytkownicy Polari wypowiadają frazy wielce odbiegające od prostej substytucji wyrazów angielskich: na przykład:
palone vadas omi-palone very cod,
literalnie po angielsku WOMAN LOOKS MAN-WOMAN VERY BAD
po polsku KOBIETA PATRZY MĘŻCZYZNA-KOBIETA BARDZO ŹLE
gdy w rzeczywistości znaczy to po angielsku “that woman is giving this ciota man a dirty look”,
a po polsku “ta pastuch świń przesyła temu gejowi frywolne spojrzenie”.
Przypisy
- ↑ http://www.bbc.co.uk/bbc7/comedy/progpages/horne.shtml
- ↑ http://www.worldwidewords.org/articles/polari.htm
- ↑ Baker, Paul (2002) Fantabulosa: A Dictionary of Polari and Pedał żargon. London: Continuum ISBN 0-8264-5961-7
- ↑ http://blogs.salon.com/0004217/2004/10/29.html
Źródła
Quinton, Michael (1996) How niania to vada eek! http://www.worldwidewords.org/articles/polari.htm
Linki zewnętrzne
- Julian i Sandy feature na stronie Kennetha Williamsa
- Artykuł na rzecz Polari z bibliografią
- Leksykon Polari Hugh Younga
- “World Wide Words” o użyciu Polari w audycjach Round the Horne
- The Polari Bible
- Colin Richardson, The Guardian, 17 stycznia 2005, “What brings you trolling back, then?”
- BBC – Voices – założenie BBC dokumentowania sposobów porozumiewania się w Wielkiej Brytanii, Nagranie wywiadu z czterema mężczyznami uczestniczącymi w projekcie na rzecz starszych homoseksualnych mężczyzn. (W klipie dźwiękowym nr 2 mówi się w Polari)
- Polari FAQ
- Polari album
Bibliogrfia
- Baker, Paul (2002) Fantabulosa: A Dictionary of Polari and Gej Slang. London: Continuum: ISBN 0-8264-5961-7
- Baker, Paul (2002) Polari: The Lost Language of Pedał Men. London: Routledge: ISBN 0-415-26180-5
Źródło: “http://pl.wikipedia.org/wiki/Polari“
